Pomiar RTK bez zasięgu sieci: UHF czy TAP?

Problem

Pomiar RTK wymaga poprawek w czasie rzeczywistym. Standardem w Polsce jest sieć ASG‑EUPOS: poprawki przychodzą przez internet (NTRIP), więc warunkiem jest zasięg komórkowy. Mapa zasięgu GSM ma jednak dziury dokładnie tam, gdzie często jest robota: kompleksy leśne, doliny górskie, tereny przygraniczne, głębokie wykopy liniowe. Bez poprawek odbiornik spada do trybu autonomicznego — ok. 1,5 m dokładności w poziomie. Do tyczenia i inwentaryzacji bezużyteczne.

Rozwiązanie 1: własna baza + radio UHF

Drugi odbiornik ustawiasz jako bazę na punkcie o znanych współrzędnych, a poprawki lecą radiem. Każdy nasz odbiornik — LUKA, TS21, TS30 — ma wbudowane radio UHF 410–470 MHz o mocy 0,5/1,0 W i obsługuje protokoły Transparent, TrimTalk450, TrimMark 3, South, Satel i LoRa, więc dogada się też z bazami innych marek. Zasięg radia zależy od mocy, anteny i ukształtowania terenu — od setek metrów w gęstej zabudowie do kilku kilometrów w terenie otwartym.

Dokładność: 8 mm + 1 ppm względem bazy — czyli pełne RTK. Koszt: drugi odbiornik, statyw i czas na rozstawienie. I jeden warunek twardy: punkt o znanych współrzędnych w zasięgu radia.

Rozwiązanie 2: poprawki satelitarne TAP

Wersje TAP naszych odbiorników odbierają poprawki PPP wprost z satelity (pasmo L‑Band) — bez bazy, bez CORS i bez jakiejkolwiek sieci. Liczby z kart katalogowych: dokładność 15 mm w poziomie / 30 mm w pionie po typowo 3 minutach zbieżności, dostępność sygnału 99,99%, zasięg globalny. Producent opisał test usługi w trudnych warunkach Indonezji — wnioski z tamtego wdrożenia znajdziesz we wpisie na blogu Tersus.

Koszt: dopłata do wersji TAP zamiast drugiego odbiornika. Ograniczenie: 15/30 mm to mniej niż klasyczne RTK — dla map i tyczenia uzbrojenia zwykle wystarcza, dla precyzyjnych prac realizacyjnych już nie.

Liczby obok siebie

Kryterium	ASG‑EUPOS (GSM)	Baza + UHF	TAP (satelita)
Dokładność H	8 mm + 0,5 ppm	8 mm + 1 ppm	15 mm
Czeka na start	fix ~4 s	rozstawienie bazy + fix	zbieżność ~3 min
Wymaga	zasięgu GSM	2. odbiornika i punktu znanego	wersji TAP
Zasięg działania	cała Polska w GSM	zasięg radia od bazy	globalny

Procedura decyzji

• Krok 1. Sprawdź zasięg GSM na obiekcie (nie w biurze — na obiekcie). Jest stabilny? Zostań przy ASG‑EUPOS.
• Krok 2. Brak GSM, ale robota wymaga pełnego RTK (tyczenie realizacyjne, osnowa)? Baza + UHF. Zaplanuj punkt o znanych współrzędnych i sprawdź linię radiową do najdalszego punktu pomiaru.
• Krok 3. Brak GSM, a wystarczy 15/30 mm (mapy, GIS, inwentaryzacje, kubatury)? TAP — jeden odbiornik, zero rozstawiania, 3 minuty i mierzysz.
• Krok 4. Pracujesz w obu światach na zmianę? Wersja TAP z radiem UHF daje wszystkie trzy tryby w jednym odbiorniku.

Wnioski

Brak zasięgu sieci to nie powód, by wracać z pustym kontrolerem. Twarde wymaganie milimetrów — baza i radio. Mapy, GIS i obmiar — TAP, bo eliminuje cały koszt i logistykę drugiego odbiornika. Najtańszy błąd to sprawdzić oba warianty na własnym obiekcie, zanim kupisz którykolwiek — przyjedziemy z zestawem demo.